Trabzon yerel ağızlar derleme sözlüğü – PDF İndir

Trabzon Yerel Ağızlar Derleme Sözlüğü, Doğu Karadeniz’in zengin dil ve kültür mirasını gün yüzüne çıkarmayı hedefleyen kapsamlı bir dilbilim çalışmasıdır. Bu eser, özellikle Sürmene (günümüzde Sürmene, Araklı ve Köprübaşı ilçelerini kapsayan geniş bir havza) yöresine ait yerel ağızların derinlemesine incelenmesi ve derlenmesi amacını taşımaktadır. Çalışma, bölgenin eşsiz dilsel yapısını modern Türkçenin anlaşılır diline aktarırken, aynı zamanda toplumsal yaşamdan, doğa ile mücadeleden, ailevi ve bireysel pratiklerden ve zengin halk biliminden (folklor) örneklerle sözcüklere anlam katmaktadır.

Kapsam ve Metodoloji

Eser, toplam 8496 madde başını barındırmaktadır; bunların 6329’u tekil sözcüklerden, 2167’si ise sözcük öbeklerinden veya deyimlerden oluşmaktadır. Sözlükteki her bir giriş, günümüz Türkçesiyle titizlikle açıklanmış, böylece okuyucuların yerel ifadeleri kolayca kavraması sağlanmıştır. Derleme sürecinde sesçil (fonetik) alfabenin kullanılmaması nedeniyle, sözcüklerin özgün sesleri Türk alfabesi dahilinde, çeşitli yazım biçimleriyle (özellikle K, G, Ğ, P, B ve H harflerinde görülen farklılıklar) yansıtılmaya çalışılmıştır. Bu yaklaşım, yerel ağzın otantik yapısını korurken, standart Türkçeye adaptasyonunu da sağlamaktadır.

Dilbilimsel Özellikler ve Kültürel Bağlam

Sözlük, Türkçenin standart yapısında nadiren rastlanan, “Ğ” harfiyle başlayan 164 sözcük ve köy adını içermesiyle dikkat çekmektedir. Bu durum, eserin dilbilimsel özgünlüğünü vurgulamaktadır; zira bu tür sözcüklerin birçoğu Hemşince ve diğer Kafkas dilleriyle ortak kökenli olup, bir kısmı da dinsel metinlerin ve Kur’an’ın etkisiyle ortaya çıkan arka damak ünsüzlü özel adlar ve terimlerdir. Giriş bölümünde genel dilbilim prensipleri, Türkçenin tarihsel gelişimi ve yerel ağızların karşılaştırmalı dilbilgisi konuları ayrıntılı bir şekilde ele alınmıştır. Önsöz ise, çalışmanın odaklandığı bölgenin sosyo-kültürel yapısını ve sözcükleri kullanan bireylerin yaşam öykülerini yerel ağız dokusuyla sunarak zengin bir bağlam sunar. Ekler, bölge insanına özgü konuşma ve davranış biçimlerini orijinal halleriyle kaydederek, çalışmanın etnografik değerini artırmaktadır.

Erişim ve Değer

Bu değerli dilbilimsel kaynak olan “Trabzon Yerel Ağızlar Derleme Sözlüğü”, bölgenin kültürel kimliğine ışık tutan önemli bir çalışmadır. Araştırmacılar ve dil meraklıları, bu esere dijital platformlarda “Trabzon Yerel Ağızlar Derleme Sözlüğü” seçeneğiyle ulaşabilir veya çevrimiçi olarak “Trabzon Yerel Ağızlar Derleme Sözlüğü oku” imkanıyla içeriğini keşfedebilirler. Eser, nesiller boyu aktarılan dilsel mirasın korunmasına ve gelecek kuşaklara aktarılmasına paha biçilmez bir katkı sunmaktadır.

### 📌 Kitap Hakkında Teknik Bilgiler
– Yazar: Bahattin Sezgin
– Sayfa Sayısı: 398
– ISBN: 9786053232902
– Dil: Türkçe